Bốn năm cấp hai là quãng đường dài nhất mà học sinh Việt Nam đi trong im lặng: lớp 6 còn thong thả, lớp 7 bắt đầu nặng, lớp 8 kiến thức chồng lên nhau, rồi lớp 9 mọi thứ dồn về một kỳ thi duy nhất. Học Dễ tổng hợp lộ trình ôn các môn văn hoá và ngoại ngữ cho học sinh THCS, trọng tâm là chuẩn bị cho kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10.
Toàn bộ học liệu do đội ngũ giáo viên So Izy Education biên soạn, bám sát Chương trình giáo dục phổ thông 2018 và cấu trúc đề của từng Sở Giáo dục và Đào tạo.
Kỳ thi vào 10 khắc nghiệt hơn phụ huynh vẫn nghĩ
Ở các thành phố lớn, tỉ lệ chọi vào trường công lập nhiều năm nay còn căng hơn thi đại học: không phải mọi học sinh tốt nghiệp lớp 9 đều có một chỗ ngồi trong trường công. Điều khiến kỳ thi này khó không nằm ở độ khó của từng câu hỏi, mà ở chỗ nó gói gọn kiến thức bốn năm vào ba môn thi và một buổi sáng.
Thêm một điểm mà nhiều gia đình bỏ qua: mỗi Sở Giáo dục và Đào tạo tự ra đề, nên cấu trúc đề Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng hay Hải Phòng không giống nhau. Ôn theo một bộ đề chung chung là cách nhanh nhất để mất điểm ở những dạng bài mà tỉnh mình năm nào cũng hỏi.
Bốn điểm gãy thường gặp ở học sinh cấp hai
- Mất gốc tiếng Anh từ tiểu học nhưng không ai phát hiện. Con vẫn được 7, 8 điểm kiểm tra trên lớp nhờ học thuộc, đến khi gặp đề tuyển sinh có bài đọc hiểu và viết lại câu thì điểm rơi thẳng đứng.
- Toán hổng ở lớp 7 nhưng vỡ ở lớp 9. Căn thức, phương trình bậc hai và hệ thức Viète đều đứng trên nền đại số lớp 7–8. Học sinh không làm được bài lớp 9 thường là do lỗ hổng từ hai năm trước.
- Ngữ văn học tủ. Chương trình mới bắt buộc dùng ngữ liệu ngoài sách giáo khoa, nên cách học thuộc bài mẫu không còn đường sống. Học sinh cần kỹ năng đọc hiểu một văn bản chưa từng thấy.
- Học tràn lan, không có thứ tự ưu tiên. Lớp 9 thời gian rất ngắn. Ôn dàn đều mọi chuyên đề với cùng một cường độ là cách chắc chắn nhất để không kịp phần nào cả.
Lộ trình Học Dễ đề xuất cho bậc THCS
Lớp 6–7: vá lỗ hổng khi còn kịp
Đây là hai năm rẻ nhất để sửa sai. Việc cần làm là kiểm tra thật lại nền tảng — bốn phép tính với số hữu tỉ, các thì cơ bản trong tiếng Anh, kỹ năng đọc hiểu văn bản — và bịt kín lỗ hổng trước khi kiến thức mới chồng lên.
Lớp 8: xây chắc phần sẽ thi
Phần lớn nội dung ra trong đề tuyển sinh vào 10 có gốc ở lớp 8 và lớp 9. Học chắc ngay từ lớp 8 nghĩa là năm sau chỉ cần ôn tập, không phải học lại. Với các gia đình nhắm trường chuyên, đây cũng là năm nên bắt đầu tiếp cận dạng bài nâng cao.
Lớp 9: luyện theo đúng cấu trúc đề tỉnh mình
Nửa đầu năm học hệ thống hoá kiến thức theo chuyên đề, nửa sau chuyển sang luyện đề thật và bấm giờ. Việc quan trọng nhất trong giai đoạn này là chấm chữa: mỗi bài sai phải truy ra được đây là lỗ hổng kiến thức, lỗi đọc đề hay lỗi trình bày, rồi xử lý đúng loại lỗi đó.
Các mảng học tại THCS
- Thi vào 10 — cấu trúc đề theo từng Sở, đề luyện có lời giải và chiến thuật phân bổ thời gian làm bài.
- Môn văn hoá — Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh và phần Lý – Hoá trong môn Khoa học tự nhiên.
- Tiếng Trung HSK — dành cho học sinh chọn tiếng Trung là ngoại ngữ thứ hai hoặc muốn lấy chứng chỉ sớm.
Khoá học phù hợp với học sinh THCS
- Toán – Văn – Anh Luyện Thi Vào 10 — ôn trọn ba môn thi chính, bám sát cấu trúc đề của từng Sở Giáo dục và Đào tạo.
- Luyện Thi PET → B2 First — dành cho học sinh muốn có chứng chỉ Cambridge để xét tuyển thẳng hoặc quy đổi điểm.
- HSK 3–4 Cấp Tốc — cho học sinh theo hướng tiếng Trung.
Câu hỏi thường gặp
Nên bắt đầu ôn thi vào 10 từ khi nào?
Với học sinh có nền tốt, bắt đầu từ hè trước lớp 9 là hợp lý. Với học sinh đang hổng kiến thức, càng sớm càng tốt — vì phần lớn thời gian sẽ dùng để vá nền chứ chưa phải luyện đề.
Con mất gốc tiếng Anh, còn kịp cứu không?
Kịp, nhưng phải chấp nhận quay lại từ nền. Học sinh mất gốc mà bị ném thẳng vào đề tuyển sinh sẽ chỉ mất tự tin thêm. Cách làm hiệu quả là dựng lại các thì và cấu trúc câu cơ bản trước, rồi mới bước sang dạng bài của đề thi.
Có nên thi chứng chỉ quốc tế ở cấp hai không?
Nhiều địa phương và nhiều trường có chính sách quy đổi hoặc ưu tiên cho học sinh có chứng chỉ tiếng Anh quốc tế. Chính sách thay đổi theo từng năm và từng tỉnh, nên trước khi đầu tư thời gian, gia đình nên kiểm tra quy định tuyển sinh mới nhất của Sở nơi mình dự thi.
Học thêm nhiều nơi cùng lúc có tốt không?
Thường là không. Mỗi nơi một lộ trình, học sinh phải chạy theo ba, bốn hệ thống bài tập khác nhau và không kịp tiêu hoá cái nào. Một lộ trình rõ ràng, học đến nơi đến chốn, gần như luôn cho kết quả tốt hơn.
Bước tiếp theo
Nếu chưa rõ con đang đứng ở đâu, hãy bắt đầu bằng một buổi tư vấn miễn phí với đội ngũ giáo viên So Izy Education để xác định lỗ hổng và dựng lộ trình theo đúng cấu trúc đề của tỉnh mình.